LANDGRAAF / MUNTENDAM – Het College voor de Rechten van de Mens behandelt volgens Stichting Uit met Autisme op woensdag 23 september een zaak over de toegankelijkheid van Familiepark Mondo Verde in Landgraaf. Centraal staat de vraag of het park al eerder een alternatief had moeten aanbieden voor bezoekers die vanwege hun beperking niet in een drukke wachtrij kunnen staan.
Aan de zaak ging volgens de stichting bijna drie jaar communicatie vooraf. Het eerste contact met Mondo Verde dateert van 18 september 2023.
In februari 2024 liet het park volgens Uit met Autisme weten dat autistische bezoekers tijdens juni, juli en augustus en gedurende weekenden en vakanties in mei en september te veel prikkels konden ervaren. Daarbij werden onder meer de drukte en wachtrijen genoemd.
“Als je autistische bezoekers eigenlijk adviseert om zomermaanden, vakanties en weekenden te vermijden, ontstaat een eenvoudige vraag: wanneer is een gezin met schoolgaande kinderen en een prikkelgevoelig gezinslid dan wél welkom?”, zegt initiatiefnemer Romano Sandee.
De stichting benadrukt dat zij Mondo Verde niet beschuldigt van het bewust willen weren van autistische bezoekers. Wel kan communicatie die vooral benoemt wanneer iemand beter niet kan komen volgens haar ontmoedigend werken, wanneer daar onvoldoende aanpassingen tegenover staan.
Alternatief voor drukke wachtrij afgewezen
Uit met Autisme stelde in februari 2024 voor om bezoekers die vanwege hun beperking niet in een drukke fysieke wachtrij kunnen verblijven via de uitgang toegang tot een attractie te geven.
Daarbij werd nadrukkelijk aangegeven dat het niet om voorrang ging. Een bezoeker zou dezelfde wachttijd op een andere, rustigere plek kunnen doorbrengen.
Mondo Verde antwoordde destijds volgens de stichting dat de Autipas niet van toepassing was en dat de uitgang niet als ingang gebruikt mocht worden. In maart 2025 zou deze situatie nog niet zijn veranderd.
Ook kort voor een praktijkbezoek op 10 oktober 2025 gaf het park volgens Uit met Autisme aan geen speciale voorziening voor bezoekers met autisme te bieden.
Beleid aangepast na praktijkbezoek
Tijdens het praktijkbezoek werd de eerder voorgestelde alternatieve toegang niet aangeboden. Het testpanel ervoer volgens de stichting daarnaast problemen met de vindbaarheid van medewerkers en het zelfstandig vinden van de weg door het park.
Op 12 oktober stuurde Uit met Autisme een pakket met dringende aanbevelingen naar Mondo Verde.
Op 26 oktober liet het park volgens de stichting weten dat het in de twee weken na het bezoek nieuw beleid en nieuwe webteksten had uitgewerkt. Daarin werd het bij veel attracties mogelijk om met een speciaal polsbandje via de uitgang naar binnen te gaan.
“Een oplossing die eerder werd afgewezen, bleek na ons praktijkbezoek ineens wel organiseerbaar. Daarom willen wij van het College duidelijkheid over de vraag of een dergelijke aanpassing redelijkerwijs al eerder aangeboden had moeten worden”, aldus Sandee.
Het aangepaste beleid werd op 6 april 2026 gepubliceerd. Bezoekers met onder meer een Autipas, Hidden Disabilities Sunflower of European Disability Card kunnen inmiddels bij veel attracties een speciaal polsbandje gebruiken voor alternatieve toegang.
Hulp bij overprikkeling
Volgens het huidige beleid kunnen medewerkers bij overprikkeling een leidinggevende en bedrijfshulpverleners inschakelen. Vervolgens kan samen naar een geschikte rustige plek worden gezocht.
Uit met Autisme noemt die ondersteuning een verbetering, maar pleit daarnaast voor een vaste, vooraf bekende ontprikkelplek. Zo’n locatie geeft bezoekers volgens de stichting meer voorspelbaarheid en zelfstandigheid. Zij hoeven dan niet tijdens toenemende overprikkeling eerst naar een medewerker te zoeken.
Verschil van mening over 15-minutenregel
Het vernieuwde beleid bepaalt dat iemand met het speciale polsbandje dezelfde attractie eenmaal per kwartier via de aangepaste toegang kan gebruiken.
Mondo Verde heeft volgens de FAQ toegelicht dat deze regel niet altijd strikt wordt toegepast, maar vooral bij drukte. De maatregel zou bedoeld zijn om de regeling eerlijk te houden tegenover bezoekers in zowel de reguliere wachtrij als de aangepaste toegang.
Uit met Autisme vindt dat de alternatieve wachttijd zo veel mogelijk moet aansluiten bij de werkelijke wachttijd. Wanneer de reguliere wachttijd tien minuten bedraagt, zou iemand die niet in de fysieke rij kan staan volgens de stichting ook ongeveer tien minuten op een andere plek kunnen wachten.
“Het uitgangspunt is niet minder wachten, maar dezelfde wachttijd op een toegankelijke manier kunnen doorbrengen”, stelt de stichting.
Ook gezinsdeelname aandachtspunt
Met het speciale polsbandje mag volgens de huidige regeling één extra persoon mee in een attractie. Hierdoor kan een groter gezin zich bij een attractie moeten opsplitsen.
Uit met Autisme vindt dat toegankelijkheidsregelingen zo veel mogelijk moeten aansluiten bij normaal gezinsgebruik. Een ouder met autisme die meerdere kinderen meeneemt, zou volgens de stichting niet door het gebruik van een toegankelijkheidsvoorziening voor een extra scheiding moeten komen te staan.
Zaak draait om eerdere situatie
De zaak bij het College gaat vooral over de periode voordat Mondo Verde zijn toegankelijkheidsbeleid aanpaste.
“Verbetering is precies wat we willen bereiken. Maar daarmee verdwijnt niet de vraag wat een bezoeker mocht verwachten op het moment dat een concrete aanpassing al was gevraagd en nog niet werd aangeboden”, aldus Sandee.
Het College voor de Rechten van de Mens kan beoordelen of in een individuele situatie sprake is geweest van discriminatie volgens de gelijkebehandelingswetgeving. Het heeft nog geen inhoudelijk oordeel over deze zaak uitgesproken.
Een oordeel van het College is geen rechterlijk vonnis en vormt geen bindend precedent. Het kan volgens Uit met Autisme wel richting geven bij vergelijkbare toegankelijkheidsvraagstukken bij andere attractieparken.
About The Author
